Mức Phạt Đến 10 Triệu Đồng Nếu Doanh Nghiệp Không Cho Nhân Viên Nghỉ Việc Riêng Đúng Quy Định
Trong quá trình quản trị nhân sự, nhiều doanh nghiệp vẫn chưa nắm rõ các quy định về thời giờ nghỉ ngơi và quyền nghỉ việc riêng của người lao động. Việc từ chối hoặc gây khó khăn khi nhân viên xin nghỉ việc riêng đúng luật không chỉ làm ảnh hưởng đến mối quan hệ lao động mà còn khiến doanh nghiệp đứng trước rủi ro bị xử phạt hành chính từ 4.000.000 đồng đến 10.000.000 đồng.

Bài viết này từ STAX sẽ tổng hợp chi tiết các quy định pháp luật hiện hành giúp doanh nghiệp tuân thủ đúng luật và tối ưu quản lý nhân sự.
1. Quyền Nghỉ Việc Riêng Của Người Lao Động Theo Bộ Luật Lao Động 2019
Căn cứ theo Điều 115 Bộ luật Lao động 2019, quyền nghỉ việc riêng của người lao động được chia làm hai nhóm chính: nghỉ việc riêng hưởng nguyên lương và nghỉ việc riêng không hưởng lương.
1.1. Trường hợp nghỉ việc riêng vẫn hưởng nguyên lương
Người lao động được phép nghỉ việc riêng mà vẫn hưởng nguyên lương và có nghĩa vụ thông báo với người sử dụng lao động trong các trường hợp sau:
- Kết hôn: Được nghỉ 03 ngày.
- Con đẻ hoặc con nuôi kết hôn: Được nghỉ 01 ngày.
- Người thân qua đời: Bao gồm cha đẻ, mẹ đẻ, cha nuôi, mẹ nuôi; cha/mẹ đẻ hoặc cha/mẹ nuôi của vợ hoặc chồng; vợ hoặc chồng; con đẻ, con nuôi chết: Được nghỉ 03 ngày.
1.2. Trường hợp nghỉ việc riêng không hưởng lương
Người lao động được nghỉ không hưởng lương 01 ngày và phải thông báo cho doanh nghiệp khi:
- Ông nội, bà nội, ông ngoại, bà ngoại qua đời.
- Anh, chị, em ruột qua đời.
- Cha hoặc mẹ kết hôn.
- Anh, chị, em ruột kết hôn.
Ngoài các trường hợp bắt buộc nêu trên, người lao động hoàn toàn có thể thỏa thuận với doanh nghiệp để nghỉ không hưởng lương theo nhu cầu cá nhân.
2. Doanh Nghiệp Bị Phạt Bao Nhiêu Nếu Không Cho Nhân Viên Nghỉ Việc Riêng?
Theo quy định tại Điểm a Khoản 1 Điều 24 Nghị định 283/2026/NĐ-CP, hành vi không bảo đảm cho người lao động nghỉ việc riêng hoặc nghỉ không hưởng lương theo đúng quy định của pháp luật sẽ bị xử phạt vi phạm hành chính.
Cụ thể về khung tiền phạt:
- Đối với cá nhân: Phạt tiền từ 2.000.000 đồng đến 5.000.000 đồng.
- Đối với tổ chức (doanh nghiệp): Áp dụng mức phạt gấp 02 lần so với cá nhân (theo Điều 7 Nghị định 283/2026/NĐ-CP).
Như vậy, doanh nghiệp vi phạm có thể bị phạt tiền từ 4.000.000 đồng đến 10.000.000 đồng. Đây là khoản chi phí phạt không đáng có nếu bộ phận HR và Quản lý doanh nghiệp nắm vững pháp luật lao động.

3. 07 Trường Hợp Người Lao Động Được Quyền Nghỉ Việc Ngay Không Cần Báo Trước
Bên cạnh chế độ nghỉ việc riêng, doanh nghiệp cần chú ý đến quy định tại Khoản 2 Điều 35 và Điều 138 Bộ luật Lao động 2019, cho phép người lao động đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động mà không cần báo trước trong 07 trường hợp sau:
- Không được bố trí đúng công việc, địa điểm làm việc hoặc không được bảo đảm điều kiện làm việc đã thỏa thuận (trừ trường hợp điều chuyển hợp pháp).
- Không được trả đủ lương hoặc trả lương không đúng thời hạn (trừ sự kiện bất khả kháng theo quy định).
- Bị ngược đãi, đánh đập, xúc phạm danh dự, nhân phẩm, ảnh hưởng sức khỏe hoặc bị cưỡng bức lao động.
- Bị quấy rối tình dục tại nơi làm việc.
- Lao động nữ mang thai có xác nhận của cơ sở y tế có thẩm quyền về việc tiếp tục làm việc sẽ ảnh hưởng xấu đến thai nhi.
- Đủ tuổi nghỉ hưu theo quy định (trừ trường hợp các bên có thỏa thuận khác).
- Doanh nghiệp cung cấp thông tin không trung thực làm ảnh hưởng đến việc thực hiện hợp đồng.
4. Hướng Dẫn Khấu Trừ Thuế TNCN Tiền Lương Tháng Cuối Khi Nhân Viên Nghỉ Việc
Khi nhân viên chấm dứt hợp đồng lao động, việc chi trả khoản lương tháng cuối cùng và khấu trừ thuế Thu nhập cá nhân (TNCN) thường phát sinh thắc mắc. Căn cứ vào Nghị định 253/2026/NĐ-CP, quy định khấu trừ thuế TNCN được xác định dựa trên thời điểm chi trả thu nhập:
- Trường hợp 1: Trả lương khi hợp đồng lao động vẫn còn hiệu lực (chi trả trước ngày nhân viên chính thức nghỉ việc).
- Nếu người lao động ký hợp đồng lao động từ 03 tháng trở lên, doanh nghiệp thực hiện khấu trừ thuế theo Biểu thuế lũy tiến từng phần.
- Trường hợp 2: Trả lương sau khi hợp đồng lao động đã chấm dứt (nhân viên đã nghỉ việc rồi mới nhận lương).
- Căn cứ Khoản 2 Điều 50 Nghị định 253/2026/NĐ-CP, đối với cá nhân đã chấm dứt hợp đồng lao động, nếu mức chi trả thu nhập từ 5.000.000 đồng/lần trở lên, doanh nghiệp phải khấu trừ 10% thuế TNCN trên tổng thu nhập trước khi chi trả.
5. Giải Pháp Tối Ưu Quản Lý Lao Động & Thuế Cho Doanh Nghiệp Từ STAX
Việc tuân thủ quy định pháp luật lao động, BHXH và thuế TNCN đòi hỏi đội ngũ nhân sự và kế toán phải liên tục cập nhật các văn bản pháp luật mới nhất.
STAX cung cấp chuỗi giải pháp tư vấn toàn diện dành cho doanh nghiệp:
- Tư vấn pháp lý lao động & Xây dựng Nội quy lao động: Giúp doanh nghiệp chuẩn hóa quy trình nghỉ phép, nghỉ việc riêng, bảo đảm tuân thủ luật và tránh bị xử phạt.
- Dịch vụ Tiền lương & Thuế TNCN (Payroll Services): Hỗ trợ tính toán chính xác tiền lương, khấu trừ thuế TNCN tháng cuối đúng quy định cho nhân viên nghỉ việc.
- Rà soát & Đánh giá rủi ro pháp lý nhân sự: Đảm bảo doanh nghiệp vận hành an toàn, minh bạch và tối ưu chi phí.
6. KẾT LUẬN
Đảm bảo quyền nghỉ việc riêng cho người lao động không chỉ giúp doanh nghiệp tránh được các khoản phạt hành chính từ 4 đến 10 triệu đồng mà còn xây dựng môi trường làm việc chuyên nghiệp, nhân văn.
Liên hệ ngay với STAX để được tư vấn và hỗ trợ chuẩn hóa quy trình quản trị lao động – tiền lương cho doanh nghiệp của bạn!
Lời cảm ơn từ STAX
STAX chân thành cảm ơn Quý khách hàng, Quý đối tác và toàn thể đội ngũ nhân sự đã luôn tin tưởng và đồng hành trong suốt chặng đường vừa qua. Sự công nhận hôm nay sẽ là động lực để STAX tiếp tục hoàn thiện dịch vụ, nâng cao chất lượng chuyên môn và mang đến nhiều giá trị hơn cho cộng đồng doanh nghiệp Việt Nam.
STAX – Tuân thủ để phát triểnComply to Grow
CÔNG TY TNHH TƯ VẤN & GIẢI PHÁP THUẾ STAX
Địa chỉ: Số 2A, Đường số 7, KP Long Bửu, Phường Long Bình, TP. Hồ Chí MinhMob.: (+84) 0898 132 192
Mail: info@stax.com.vn
Website: www.stax.com.vn